ΕΚΔΡΟΜΗ ΣΤΗ ΣΙΚΕΛΙΑ

ΣΕ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ

Μια ακόμη εκδρομή της ΕΕΥΕΔ, αυτή την φορά στην Σικελία. Στη Σικελία όπου το αποτύπωμα της Αρχαίας Ελλάδα είναι ανεξίτηλο. Ήταν ένα ταξίδι μαγευτικό, μια βουτιά στην ιστορία. Ένα ταξίδι που μας γέμισε συγκίνηση, θαυμασμό, περηφάνεια…Ένα ταξίδι που ζωντάνεψε ιστορίες από το παρελθόν μιας Ελλάδας, που έπαιξε σπουδαίο ρόλο στην εξέλιξη και στην κουλτούρα των κατοίκων του πανέμορφου αυτού νησιού, που αποτέλεσε ένα μεγάλο και σπουδαίο κομμάτι της Magna Grecia. Δ.Σ

Λόγω της μεγάλης διάρκειας της εκδρομής, 8 ημέρες, αναπόφευκτα η παρούσα ανάρτηση είναι μεγάλη. Για την διευκόλυνση του αναγνώστη μπορείτε με click πάνω στις παρακάτω λέξεις κλειδιά και στο ευρετήριο να μεταφερθείτε στις αντίστοιχες ενότητες ή θέματα.

• Ημέρα 1η, ΚΑΤΑΝΙΑ
• Ημέρα 2η, ΚΑΤΑΝΙΑ – ΑΙΤΝΑ – ΚΕΦΑΛΟΥ – ΠΑΛΕΡΜΟ
• Ημέρα 3η, ΜΟΝΡΕΑΛΕ – ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ – ΠΑΛΕΡΜΟ
• Ημέρα 4η, ΕΡΙΤΣΕ – ΣΕΛΙΝΟΥΝΤΑΣ – ΑΚΡΑΓΑΝΤΑΣ
• Ημέρα 5η, AKΡΑΓΑΝΤΑΣ – ΣΥΡΑΚΟΥΣΕΣ – ΟΡΤΥΓΙΑ
• Ημέρα 6η, ΣΥΡΑΚΟΥΣΕΣ (ΑΡΧ ΠΑΡΚΟ) – ΝΟΤΟ
• Ημέρα 7η, ΜΕΣΙΝΑ – ΡΗΓΙΟ – ΠΕΝΤΑΔΑΚΤΥΛΟΣ
• Ημέρα 8η, ΤΑΟΡΜΙΝΑ
• ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ – ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ:
• ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ
• ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ

---

ΗΜΕΡΑ 1η – 2025.06.13

• Αναχώρηση από το Αεροδρόμιο Θεσσαλονίκης
• Άφιξη στο αεροδρόμιο στην Κατάνια μέσω Αθηνών
• Βόλτα/ξενάγηση στο ιστορικό κέντρο
• Δείπνο σε παραθαλάσσιο εστιατόριο.

Η Κατάνια (ιταλικά: Catania) είναι μια από τις σημαντικότερες και πιο ζωντανές πόλεις της Σικελίας, με πλούσια ιστορία, εντυπωσιακή μπαρόκ αρχιτεκτονική και άμεση σύνδεση με το ηφαίστειο Αίτνα. Το ενεργό ηφαίστειο Αίτνα δεσπόζει βόρεια της πόλης και αποτελεί το πιο ψηλό και ενεργό ηφαίστειο της Ευρώπης (3.300+ μ.). Η πόλη έχει χτιστεί και ξαναχτιστεί αρκετές φορές λόγω ηφαιστειακών εκρήξεων και σεισμών. Η μαύρη πέτρα από λάβα έχει χρησιμοποιηθεί σε πολλά δημόσια και ιδιωτικά κτήρια, για τον λόγο αυτό η Κατάνια λέγεται “Μαύρη Πολή”

Το Σύμβολο της Πόλης — “Liotru”. Σύμφωνα με τον τοπικό θρύλο, συμβολίζει τη δύναμη και την προστασία από τις φυσικές καταστροφές της Αίτνας. Στην Piazza del Duomo, υπάρχει περίφημο άγαλμα του μαύρου ελέφαντα (Liotru). Liotru είναι παραφθορά του ονόματος “Ηλιόδωρος”.

Φτιαγμένος από λάβα και με αιγυπτιακό οβελίσκο στην πλάτη του, ο ελέφαντας είναι το έμβλημα της πόλης.

Υπήρξε κοινό δείπνο σε παραθαλάσσιο εστιατόριο.

και δείπνο σε παραθαλάσσιο εστιατόριο.

Επιστροφή σε αρχικό κατάλογο εδώ

---

ΗΜΕΡΑ 2η – 2025.06.13

• Αναχώρηση από την Κατάνια
• Επίσκεψη στο ηφαίστειο της Αίτνας, στον κρατήρα Silvestri
• Αναχώρηση για την Κεφαλού, το γραφικό ψαροχώρι, και περιπατητική ξενάγηση.
• Το απόγευμα άφιξη στο Παλέρμο, Βόλτα στο ιστορικό κέντρο της πόλης

Το ηφαίστειο της Αίτνας (ή Etna) είναι ένα από τα πιο εντυπωσιακά και ιστορικά ηφαίστεια του κόσμου — το μεγαλύτερο και πιο ενεργό ηφαίστειο της Ευρώπης και ένα από τα πιο μελετημένα στον πλανήτη. Έχει ύψος 3.324 μ. (αλλάζει συνεχώς λόγω εκρήξεων και κρατήρων). Το 2013 η Αίτνα ανακηρύχθηκε Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO, για τη γεωλογική, οικολογική και επιστημονική της αξία.

Έχει τέσσερις κύριους κρατήρες στην κορυφή και επιπλέον, πλευρικά ανοίγματα από τα οποία η λάβα κυλά κατά μήκος των πλαγιών. Οι τελευταίες σημαντικές εκρήξεις:

• 2021–2024: Πολλές εκρήξεις στάχτης και λάβας
• 2001, 2002-2003, 2017: Μεγάλης κλίμακας εκρήξεις

Η ανάβαση μας στα 2.000 μέτρα έγινε μέσα από τα κατάφυτα προάστια της πόλης με πολλές διάσπαρτες βίλες. Ο καιρός ήταν συννεφιασμένος και δροσερός επάνω. Επίσκεψη στους Κρατήρες Silvestri που είναι δύο παλιοί κρατήρες λάβας (ένας μεγαλύτερος και ένας μικρότερος), που σχηματίστηκαν κατά την ηφαιστειακή έκρηξη του 1892. Είναι ο πιο προσιτός κρατήρας για επισκέπτες που δεν επιθυμούν να ανέβουν στα ψηλότερα και ενεργά σημεία. Παρέχει ασφαλή εμπειρία “μέσα σε ηφαίστειο”, χωρίς εξοπλισμό ή οργανωμένη ομάδα.

Τέλος, η πόλη Κεφάλου η Τσεφαλου. Ο καθεδρικός ναός εντυπωσιακός, το μεσαιωνικό πλυσταριό εντυπωσιακό, εκβάλλει στη θάλασσα και πολύ ωραίο γεύμα. Μετά αναχώρηση για Παλέρμο.

Η Κεφαλου (ιταλικά: Cefalù) είναι μια από τις πιο γραφικές και ιστορικές πόλεις της Σικελίας, χτισμένη στις βόρειες ακτές του νησιού, δίπλα στη θάλασσα Τυρρηνική, περίπου 70 χλμ. ανατολικά του Παλέρμου. Είναι διάσημη για το μεσαιωνικό της χαρακτήρα, τον Νορμανδικό Καθεδρικό Ναό της και τις χρυσαφένιες παραλίες της. Ιδρύθηκε από τους αρχαίους Σικελούς ή τους Έλληνες με το όνομα Kephaloidion.

Ανέπτυξε στρατηγική σημασία κατά τη βυζαντινή και αραβική περίοδο, αλλά η χρυσή εποχή της ήταν υπό τους Νορμανδούς, ειδικά τον Ρογήρο Β’ τον 12ο αιώνα.

Καθεδρικός Ναός Κεφαλού (Duomo di Cefalù). Χτίστηκε από τον Ρογήρο Β’ το 1131, σε νορμανδικό-βυζαντινό ύφος. Ξεχωρίζει για τα εντυπωσιακά ψηφιδωτά, με το εμβληματικό Χριστό Παντοκράτορα. Ο ναός είναι Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO, ως μέρος των Arab-Norman Palermo and the Cathedral Churches of Cefalù and Monreale.

Τα Λουτρά της Διάνης (Lavatoio Medievale) είναι ένα από τα πιο καλοδιατηρημένα μεσαιωνικά μνημεία της Κεφαλού, χτισμένο ακριβώς μέσα στον ιστό της πόλης, πολύ κοντά στη θάλασσα. Πρόκειται για δημόσιο πλυσταριό που χρησιμοποιούνταν από τον Μεσαίωνα έως και τον 19ο αιώνα!

Είναι χτισμένα πάνω από φυσική υπόγεια πηγή. Ονομάστηκε “της Διάνης” από την ελληνορωμαϊκή θεά του κυνηγιού, των νερών και της αγνότητας, Διάνα (Diana) – πιθανή αναφορά σε προχριστιανική ιερότητα του χώρου. Βρίσκεται κάτω από πέτρινη αψίδα και κατηφορική σκάλα που οδηγεί σε υπόγεια αίθουσα.

Διαθέτει 13 πέτρινες λεκάνες για πλύσιμο ρούχων, Μαρμάρινες “ρίγες” όπου έτριβαν τα ρούχα. Πολλαπλά στόμια ροής νερού, που τροφοδοτούνται από τον ποταμό Cefalino, ο οποίος ρέει υπόγεια και εκβάλλει λίγα μέτρα μακριά, στη θάλασσα. Το δάπεδο είναι κατασκευασμένο από μαύρη λάβα, ενώ η αίθουσα έχει ημικυκλικές καμάρες.

Σύμφωνα με τον τοπικό θρύλο, ο ποταμός Cefalino γεννήθηκε από τα δάκρυα μιας ντόπιας κοπέλας, που σκότωσε τον εραστή της και μετανόησε πικρά. Οι αέναες ροές του νερού εκφράζουν αυτή την αιώνια λύπη…

Επιστροφή σε αρχικό κατάλογο εδώ

---

ΗΜΕΡΑ 3η – 2025.06.14

• Άφιξη και ξενάγηση στον Καθεδρικό του Μονρεάλε
• Πανοραμική ξενάγηση στο Παλέρμο
• Απόγευμα ελεύθερο

Το Παλέρμο (Palermo) είναι η πρωτεύουσα της Σικελίας και μία από τις πιο συναρπαστικές πόλεις της Ιταλίας — ένα ζωντανό μείγμα πολιτισμών, ιστορίας, τέχνης και γαστρονομίας, με έντονα ίχνη από Φοίνικες, Καρχηδόνιους, Ρωμαίους, Άραβες, Νορμανδούς και Ισπανούς.

Μπήκαμε από την Κεντρική Πύλη του Παλέρμο (Porta Nuova) – επιβλητική πύλη με εντυπωσιακά διακοσμητικά και γοτθικά στοιχεία και μέσω ενός πάρκου, φτάσαμε στον καθεδρικό του Παλέρμο. Η πόλη έχει προστάτιδα την Αγία Ροζαλία, που ομοίωμα της σε άρμα είναι δίπλα στο ναό καθώς ετοιμάζονται για την γιορτή της τον Ιούλιο.

Ο Καθεδρικός Ναός του Παλέρμο (στα ιταλικά: Cattedrale di Palermo, επίσημα: Santa Maria Assunta) είναι ένα από τα σημαντικότερα και πιο εντυπωσιακά μνημεία της Σικελίας, με ιστορία που αντικατοπτρίζει την ποικιλόμορφη πολιτισμική ταυτότητα της περιοχής. ναρξη κατασκευής: 1185. Ανεγέρθηκε από τον Αρχιεπίσκοπο Γουόλτερ Οφ Μίλα (Walter of the Mill), Άγγλος ευγενής στην αυλή των Νορμανδών βασιλέων. Είναι αφιερωμένος στην Κοίμηση της Θεοτόκου (Santa Maria Assunta). Η περιοχή ήταν τόπος λατρείας από ρωμαϊκά χρόνια (ίσως υπήρχε παγανιστικός ναός). Τον 6ο αιώνα υπήρχε χριστιανικός ναός, που μετατράπηκε σε τζαμί την περίοδο της αραβικής κυριαρχίας. Μετά τη Νορμανδική κατάκτηση, ο ναός ξανακαθαγιάστηκε και ανοικοδομήθηκε. Η σημερινή μορφή του καθορίστηκε κυρίως τον 18ο αιώνα, αλλά διατηρεί στοιχεία όλων των φάσεων.

Το εσωτερικό του Ναού.

Η Μεσημβρινή γραμμή (Meridiana), Γραμμή Χαραγμένη στο δάπεδο του ναού (18ος αιώνας) που λειτουργεί ως ηλιακό ρολόι, δείχνοντας το μεσημέρι κάθε μέρας μέσω φωτεινής κουκκίδας.

Το Αγαλματίδιο της Παναγίας με το Παιδί στο παρεκκλήσι της Παναγίας (σμιλευμένο από τον Γκάγκινι). Ο Gagini ήταν καταξιωμένος αναγεννησιακός γλύπτης με έδρα το Παλέρμο και έχει σημαντική συμβολή στο εσωτερικό διάκοσμο της κρύπτης του ναού .

Στην μια πλευρά της αυλής του ναού, υπάρχει λύκειο με κατεύθυνση τις ανθρωπιστικές σπουδές. Τα παιδιά που φοιτούν σε αυτό διδάσκονται νέα ελληνικά και υπάρχουν προγράμματα ανταλλαγών με ελληνικά σχολεία.

και συνεχίζουμε την ξενάγηση στο ιστορικό κέντρο του Παλέρμο……

στο “Θέατρο του Ήλιου“

Quattro Canti (επίσημα: Piazza Vigliena)

Η πλατεία βρίσκεται στο απόλυτο κέντρο του ιστορικού Παλέρμο, στο σημείο τομής των δύο κύριων δρόμων της παλιάς πόλης. Η πλατεία έχει οκταγωνικό σχήμα, αλλά η καρδιά της αποτελείται από τέσσερις ημικυκλικές προσόψεις που είναι απολύτως συμμετρικές, δημιουργώντας την ψευδαίσθηση τετραγώνου με καμπύλες. Κάθε πρόσοψη περιλαμβάνει: Τρία επίπεδα:

• Κάτω μέρος: Κρήνες με γλυπτά που αναπαριστούν τις τέσσερις εποχές
• Μεσαίο επίπεδο: Αγάλματα των ισπανών αντιβασιλέων της Σικελίας
• Άνω επίπεδο: Αγάλματα των τεσσάρων πολιούχων αγίων του Παλέρμο (Αγία Χριστίνα, Αγία Νινφα, Αγία Ολιβία και Αγία Αγάθα)

Κατασκευάστηκε μεταξύ 1608–1620 από τον αρχιτέκτονα Giulio Lasso κατά την ισπανική κυριαρχία στη Σικελία. Η πλατεία είναι γνωστή και ως “Θέατρο του Ήλιου“, επειδή ο ήλιος φωτίζει διαδοχικά κάθε πρόσοψη στη διάρκεια της ημέρας.

Στο Συντριβάνι της Ντροπής

Fontana Pretoria (επίσης γνωστή ως «Συντριβάνι της Ντροπής – Fontana della Vergogna»). Βρίσκεται στην Piazza Pretoria, στο ιστορικό κέντρο του Παλέρμο, μπροστά από το μοναστήρι και την εκκλησία των καλογραιών του Αγίου Αικατερίνης (Chiesa di Santa Caterina d’Alessandria). Αρχικά κατασκευάστηκε το 1554 στη Φλωρεντία από τον αναγεννησιακό αρχιτέκτονα Francesco Camilliani. Το 1574 αγοράστηκε από τον Δήμο του Παλέρμο και μεταφέρθηκε κομμάτι-κομμάτι στη Σικελία. Η συναρμολόγησή του κράτησε αρκετά χρόνια, με προσαρμογές ώστε να ενσωματωθεί στη νέα αστική δομή. Πρόκειται για εντυπωσιακό αναγεννησιακό σιντριβάνι, με σπειροειδή ρυάκια, πολλαπλά επίπεδα, και περισσότερα από 50 αγάλματα. Τα αγάλματα απεικονίζουν:

• Ολύμπιους θεούς (Δίας, Απόλλωνας, Ερμής κ.ά.)
• Νύμφες
• Γυμνά σώματα σε φυσιοκρατική στάση
• Μυθικά πλάσματα

Το σιντριβάνι τοποθετήθηκε ακριβώς μπροστά από το μοναστήρι των καλογραιών και για αυτό ονομάστηκε «Σιντριβάνι της Ντροπής». Οι γυμνές μορφές θεωρήθηκαν ανάρμοστες και σκανδαλώδεις, ιδίως για τα ηθικά ήθη της εποχής. Οι ντόπιοι το αποκαλούσαν Fontana della Vergogna επειδή οι μοναχές φέρονται να έριχναν πέπλα ή κουρτίνες στα παράθυρα για να μη βλέπουν την “ακολασία”.

Το σιντριβάνι ήταν περιφραγμένο για έργα και μη προσβάσιμο.

Επισκεφθήκαμε το μοναστήρι, όπου τώρα δεν υπάρχουν μοναχές, αλλά ένα εργαστήριο ζαχαροπλαστικής που κάνουν πολύ ωραία γλυκά, απ’ ότι μας είπαν, αλλά είχε ουρά και δεν περιμέναμε. Πήγαμε απέναντι για καφέ. Οι άντρες στο καφέ. Οι γυναίκες στο περίφημο παζάρι (Mercato di Ballarò) που είναι καθημερινό.

Mercato di Ballarò

Το Παζάρι εκτείνεται πίσω από τον Καθεδρικό Ναό του Παλέρμο μέχρι την Piazza Carmine.

• Τοπικά προϊόντα: φρέσκα φρούτα, λαχανικά, ψάρια, μπαχαρικά.
• Δρόμοι γεμάτοι φωνές & ζωή: μικροπωλητές που τραγουδούν τιμές (παραδοσιακή σικελική πρακτική, το λεγόμενο abbanniata).
• Πρόχειρο φαγητό (street food):
  • Pane ca meusa (ψωμάκι με σπλήνα)
  • Arancine (τηγανητές ρυζοκροκέτες)
  • Panelle e crocchè (ρεβυθοκεφτέδες με πατάτα)

Είναι ένα από τα παλαιότερα αραβονορμανδικά παζάρια της Σικελίας. Υφίσταται από τον 10ο αιώνα, με έντονα στοιχεία αραβικής αγοράς (souq) – στενά σοκάκια, υφάσματα πάνω από τα κεφάλια, άρωμα μπαχαρικών.

Monreale

Στη συνέχεια, ανεβήκαμε στο Μόνρεαλ, ένα εκπληκτικό ναό με 6.500 τ.μ. ψηφιδωτά, φτιαγμένα από βυζαντινούς τεχνίτες.

Το Μονρεάλε (Monreale) είναι μια ιστορική πόλη στη Σικελία, κοντά στο Παλέρμο, γνωστή κυρίως για τον Καθεδρικό Ναό της, ένα από τα σημαντικότερα και εντυπωσιακότερα δείγματα νορμανδικής αρχιτεκτονικής στην Ιταλία. Βρίσκεται περίπου 8 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά από το Παλέρμο, πάνω σε έναν λόφο με πανοραμική θέα στον “Κάμπο του Παλέρμο” (Conca d’Oro). Το Μονρεάλε ιδρύθηκε κατά την περίοδο της Νορμανδικής κυριαρχίας στη Σικελία (11ος–12ος αιώνας), όταν η περιοχή ήταν ένα χωνευτήρι νορμανδικής, αραβικής, βυζαντινής και λατινικής πολιτισμικής επιρροής.

Ο Καθεδρικός αντανακλά αυτή την πολυπολιτισμική σύνθεση, με αρχιτεκτονικά και διακοσμητικά στοιχεία από διαφορετικές παραδόσεις.

Καθεδρικός Ναός του Μονρεάλε (Duomo di Monreale): Ο ναός χτίστηκε από τον Γουλιέλμο Β΄ της Σικελίας (William II) τον 12ο αιώνα (1174–1189) και είναι διάσημος για τα ψηφιδωτά του σε βυζαντινό ύφος που καλύπτουν πάνω από 6.000 τ.μ.. Είναι μέρος της λίστας Μνημείων Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO (μαζί με άλλα νορμανδο-αραβικά μνημεία στο Παλέρμο και το Τσεφαλού).

Στο εσωτερικό του, τα ψηφιδωτά απεικονίζουν σκηνές από την Παλαιά και την Καινή Διαθήκη. Το πιο εντυπωσιακό στοιχείο είναι η εικόνα του Παντοκράτορα Χριστού στην κόγχη του ιερού.

Μια γεμάτη ημέρα, λίγη ξεκούραση στο ξενοδοχείο και φύγαμε για το μοναδικής τέχνης περίφημο Teatro Massimo. Aπεξω τύχαμε σε δύο φωτογραφήσεις γάμων.

Teatro Massimo

Το Teatro Massimo είναι ένα από τα σπουδαιότερα αρχιτεκτονικά και πολιτιστικά στολίδια του Παλέρμο — και το μεγαλύτερο θέατρο όπερας στην Ιταλία και το τρίτο μεγαλύτερο της Ευρώπης, μετά την Όπερα του Παρισιού και τη Βιέννη. Βρίσκεται στην Piazza Verdi, στην καρδιά του Παλέρμο. Σχεδιάστηκε σε νεοκλασικό στυλ από τον αρχιτέκτονα Giovanni Battista Filippo Basile και ολοκληρώθηκε από τον γιο του, Εrnesto Basile. Οι εργασίες άρχισαν το 1875 και τα εγκαίνια έγιναν στις 16 Μαΐου 1897 με την όπερα Falstaff του Verdi.

Η πρόσοψη είναι εμπνευσμένη από τους δωρικούς ναούς της Σικελίας (Σέλινο, Σεγέστα).Η επιβλητική σκάλα εισόδου και τα λεοντοφόρα αγάλματα είναι από τα πιο φωτογραφημένα σημεία της πόλης. Υπάρχει θηλυκή φιγούρα στην είσοδο που υποτίθεται “κρατάει το στόμα της κλειστό”. Σύμφωνα με τοπική παράδοση, αυτό συμβολίζει ότι “η τέχνη πρέπει να μιλά, ενώ η πολιτική να σιωπά” – αιχμή για τις πολιτικές συγκρούσεις της εποχής.

Το Θέατρο είναι γνωστό από τον κινηματογράφο . Η τελική σκηνή του “The Godfather Part III” (Ο Νονός III, 1990) γυρίστηκε στο Teatro Massimo. Εκεί όπου παίζεται η Καβαλερία Ρουστικάνα και διαδραματίζεται η τραγική αποκορύφωση της ταινίας.

Την ώρα που τελείωνε η ξενάγηση, έπιασε φωτιά η κουζίνα και η υπάλληλος του θεάτρου σύστησε διακριτικά στην ξεναγό να φύγουμε από άλλη έξοδο, όπως κι έγινε.

Η ξενάγηση συνεχίστηκε στην πίσω πλευρά του θεάτρου όπου είναι το αρχηγείο των carabinieri. Εκεί υπάρχει ένας τοίχος με όλους τους ένστολους που έπεσαν θύματα της Μαφίας.

Il Muro della Legalità

Ο Τοίχος της Νομιμότητας ή Τοίχος της Μνήμης

Είναι ένας συμβολικός χώρος μνήμης στο Παλέρμο, αφιερωμένος στα θύματα της μαφίας — και ιδιαίτερα σε αστυνομικούς, καραμπινιέρους, δικαστές και άλλους ένστολους που έδωσαν τη ζωή τους πολεμώντας τη Cosa Nostra.

Μετά τον δείπνο καταλήξαμε στην εξαιρετική προβλήτα όπου κάθε ώρα λειτουργούν τα μουσικά συντριβάνια. Παίζουν τρία τραγούδια και τα νερά αλλάζουν χρώματα.

Μια μέρα που ο χρόνος της έχασε την πραγματική του διάσταση. Τόσες πολλές εικόνες πληροφορίες που το μυαλό αδυνατεί να τις ταξινομήσει.

!!!

Επιστροφή σε αρχικό κατάλογο εδώ

---

ΗΜΕΡΑ 4η – 2025.06.15

• Αναχώρηση για το Έριτσε, περιπατητική ξενάγηση
• Αναχώρηση για το Σελινούντα
• Επίσκεψη στον αρχαιολογικό χώρο
• Άφιξη στο Αγκριτζέντο
• Δείπνο, προσφορά της Melodrakma

Από Παλέρμο οδεύσαμε στο Έριτσε (ιταλ. Erice) ένα Μεσαιωνικό χωριό με πολύ απότομες ανηφόρες, ιδανικό για τεστ κόπωσης, αντίστοιχα επικίνδυνες κατηφόρες και στο ψηλότερο σημείο θέα που σου κόβει την ανάσα.

Το Έριτσε είναι μία πανέμορφη μεσαιωνική πόλη που βρίσκεται στην κορυφή του όρους Έρις (περίπου 750 μ. υψόμετρο) στην επαρχία του Τράπανι, στη δυτική Σικελία. Παλαιότερα ήταν γνωστή ως Eryx και έχει αρχαιοελληνική και φοινικική ιστορία. Από την αρχαιότητα, ήταν σημαντικός λατρευτικός τόπος της θεάς Αφροδίτης Ερυκίνης (η λατινική Venus Erycina). Οι Ρωμαίοι αργότερα συνέχισαν τη λατρεία αυτή.

Castello di Venere – Κάστρο της Αφροδίτης, του 12ου αιώνα, χτισμένο στα ερείπια του αρχαίου ναού της θεάς. Αυτό το κάστρο βρίσκεται στα ερείπια του αρχαίου ναού της θεάς Αφροδίτης. Η στρατηγική του θέση πάνω από την πόλη και τη θάλασσα προσφέρει εκπληκτική θέα στα περιβάλλοντα τοπία που δυστυχώς δεν αποτυπώθηκε στην παρακάτω φωτογραφία.

Torretta Pepoli : Βρίσκεται σε απόκρημνο βράχο λίγο χαμηλότερα από το Castello di Venere, σε ένα σχεδόν “κρυφό” σημείο κάτω από τα τείχη της παλιάς πόλης του Έριτσε. Κατασκευάστηκε τον 19ο αιώνα από τον κόμη Agostino Pepoli, έναν διανοούμενο, αρχαιολόγο, συλλέκτη και προστάτη των τεχνών από το Τράπανι. Ο Pepoli δημιούργησε την Torretta ως καταφύγιο για στοχασμό, γραφή και συζητήσεις γύρω από τον πολιτισμό και την τέχνη.

Το κτίσμα στη παρακάτω φωτογραφία είναι ο Καθεδρικός Ναός της Παναγίας της Ανάληψης (Chiesa Madre – Duomo dell’Assunta). Βρίσκεται λίγο έξω από την κύρια είσοδο της παλιάς πόλης του Έριτσε, κοντά στο Torre di Federico (τον παλιό πύργο-καμπαναριό). Χρονολογία κατασκευής: 1314, επί βασιλείας του Φρειδερίκου Γ’ της Αραγονίας. Χτίστηκε πιθανότατα με υλικά από τον αρχαίο ναό της Αφροδίτης και αποτέλεσε χριστιανικό “αντίβαρο” στον παγανιστικό ναό.

Μεσαιωνικά σοκάκια – Πλακόστρωτοι δρόμοι, παραδοσιακά σπίτια, πανοραμική θέα.

ΣΕΛΙΝΟΥΝΤΑΣ

Ο Σελινούντας (λατινικά: Selinus, ιταλικά: Selinunte) είναι ένας από τους σημαντικότερους αρχαιολογικούς χώρους της Σικελίας και γενικά του αρχαίου ελληνικού κόσμου. Είναι κοντά στο σημερινό χωριό Marinella di Selinunte, στην επαρχία Τραπάνι. Ιδρύθηκε το γύρω στο 628 π.Χ. από Έλληνες αποίκους της Μεγάρων Νίσαιας (Μεγαρείς). Πήρε το όνομά του από το φυτό σέλινο, που φύτρωνε άφθονο στην περιοχή (σέλινο = selinon στα αρχαία ελληνικά). Ήταν παράκτια πόλη, με δύο λιμάνια και ισχυρό εμπόριο. Ο Σελινούντας αναπτύχθηκε σε ισχυρή αποικία και είχε διαμάχες με άλλες ελληνικές πόλεις της Σικελίας (όπως τον Σεγεστά). Το 409 π.Χ. καταστράφηκε από τους Καρχηδονίους υπό τον Αννίβα (τον πρόγονο του γνωστού στρατηγού), με χιλιάδες νεκρούς και αιχμαλώτους. Παρότι ανοικοδομήθηκε μερικώς, ποτέ δεν ανέκτησε την παλιά του αίγλη.

Ο ναός που φαίνεται στις φωτογραφίες είναι ο Ναός E, γνωστός και ως Ναός της Ήρας (Temple E). Βρίσκεται στην Ανατολική Λόφο της αρχαίας πόλης και είναι Δωρικού ρυθμού, με 6 κίονες μπροστά και 15 στα πλαϊνά. Κατασκευαστηκε περίπου το 460–450 π.Χ. Είναι πιο καλόδιατηρημένος στους λόφους, χάρη σε αναστήλωση το 1957–59 με ανασύσταση αυθεντικών του στοιχείων .

Μια ενδιαφέρουσα αλλά κουραστική ημέρα τελειώνει, στο ξενοδοχείο στον Ακράγαντα και κλίνει με δείπνο που παρέθεσε το Γραφείο Ταξιδιών του κ. Λυμτσιουλη.

Επιστροφή σε αρχικό κατάλογο εδώ

---

ΗΜΕΡΑ 5η – 2025.06.16

• Ξενάγηση στο Αρχαιολογικό Πάρκο του Αγκριτζέντο
• Αναχώρηση για Συρακούσες
• Άφιξη και απογευματινή περιπατητική ξενάγηση στην Ορτυγία

Αρχαιολογικό Πάρκο του Αγκριτζέντο

Ο Αρχαιολογικός Χώρος της Κοιλάδας των Ναών (Valle dei Templi) στην Αγριτζέντο της Σικελίας είναι ένας από τους μεγαλύτερους και πιο καλοδιατηρημένους αρχαιολογικούς χώρους της Μεσογείου και της Ευρώπης. Εκτείνεται σε περίπου 1.300 ha, καλύπτοντας την αρχαία πόλη της Ακράγας, τα ιερά της, νεκροταφεία και το τοπίο γύρω . Έχει αναγνωριστεί ως Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO από το 1997 .

Το πάρκο φιλοξενεί σημαντικά μνημεία, μεταξύ των οποίων:

Ναός του Ολυμπίου Διός (Olympeion): ο μεγαλύτερος δωρικός ναός που ξεκίνησε το 480 π.Χ., αλλά παρέμεινε ημιτελής. Σήμερα διακρίνεται από ογκώδεις τεράστιους «τελαμώνες» κάποιοι από τους οποίους αποκαταστάθηκαν πρόσφατα μετά από 20ετή ανασκαφή και εργασίες .

Τεράστιοι «Τελαμώνες» (γνωστοί ως Atlantes ή Telamons) στήριζαν την οροφή του Μεγάλου Ναού του Ολυμπίου Διός στην Κοιλάδα των Ναών του Ακράγαντα. Ήταν ανθρωπόμορφα στηρίγματα, κάθε ένα ύψους περίπου 7,6–8 μέτρα, σκαλισμένα σε ισχυρό ασβεστοψαμμίτη. Σύμφωνα με αρχαίες περιγραφές, υπήρχαν 38 Telamones ανάμεσα στις δωρικές ημι-κολώνες του ναού. Ένας από αυτούς τους Telamones ανασυντέθηκε από περίπου 90 θραύσματα και στήθηκε όρθιος στις αρχές του 2024 στο αρχαιολογικό πάρκο. Στηρίζεται σε ατσάλινη κατασκευή 12 m για να αντέχει στον χρόνο και σε σεισμούς. Ονομάζεται συχνά “ο γίγαντας–τηλωνέας” και έχει εξελιχθεί σε ορόσημο της Κοιλάδας των Ναών .

Ναός της Ομόνοιας (Concordia): ένας από τους καλύτερα σωζόμενους δωρικούς ναούς, μετατράπηκε σε χριστιανική εκκλησία τον 6ο αι. μ.Χ. en.wikipedia.org.

Ναός της Ήρας (Juno), Ηρακλή, Διόσκουρων (Κάστορα & Πολυδεύκη), Ήφαιστου, Ασκληπιού κ.ά. Ο Ναός της Ήρας στο Αρχαιολογικό Πάρκο του Αγκριτζέντο είναι ο Ναός Δ (Tempio di Hera) στην Κοιλάδα των Ναών — διαφορετικός από τον Temple E της Σελινούντας. Βρίσκεται στην ανατολική άκρη της Κοιλάδας των Ναών (Valle dei Templi). Xρονολογείται περίπου στο 460–450 π.Χ. Έχει δωρικό σχεδιασμό, με 6×13 κίονες. Αναστηλώθηκε μερικώς το 20ό αιώνα. Πιθανολογείται ότι ήταν αφιερωμένος στην Ήρα, λόγω αρχαιολογικών ευρημάτων (όχι με βεβαιότητα).

Το πάρκο των Δικαίων

Συναντήσαμε απέριττες πινακίδες με ονόματα αυτών που έπεσαν στον πόλεμο κατά της Μαφίας και γενικότερα στην εκτέλεση του καθήκοντος. Θα αναφερθούμε εδώ στα ονόματα δύο αδέκαστων δημόσιων λειτουργών που η δράση τους οδήγησε την Μαφία να τους δολοφονήσει. Ας τους τιμήσουμε και εμείς με μια μικρή αναφορά.

Το όνομα του Πιερσάντι Ματαρέλα (Piersanti Mattarella) και του αδελφού του, Σέρτζιο Ματαρέλα (Sergio Mattarella) – ο πρώτος δολοφονημένος πρόεδρος της Σικελικής Περιφέρειας και ο δεύτερος μετέπειτα πρόεδρος της Ιταλικής Δημοκρατίας – είναι στενά δεμένες με την πολιτική, την αντίσταση στη Μαφία και την ηθική αναγέννηση της Σικελίας. Δείτε περισσότερα στο τέλος της ανάρτησης εδώ

Ο Giovanni Falcone (1939–1992) ήταν ένας από τους πιο εμβληματικούς και γενναίους δικαστές-εισαγγελείς της Ιταλίας, που αφιέρωσε τη ζωή του στον αγώνα κατά της Μαφίας, και πλήρωσε γι’ αυτό με τη ζωή του. Θεωρείται παγκόσμιο σύμβολο του αγώνα για δικαιοσύνη και αντιμαφιόζικη δράση. Δείτε περισσότερα στο τέλος της ανάρτησης εδώ

Η Ορτυγία

Η Ορτυγία (Ortigia) είναι ένα μικρό νησί που αποτελεί το ιστορικό κέντρο της πόλης Συρακούσες (Siracusa) στη Σικελία, στη νότια Ιταλία. Είναι ένας τόπος με τεράστια ιστορική, αρχαιολογική και πολιτισμική σημασία. Γεωγραφικά: Είναι ένα μικρό νησί συνδεδεμένο με την ηπειρωτική πόλη των Συρακουσών με δύο γέφυρες.Ιστορικά: Ήταν ο τόπος ίδρυσης των αρχαίων Συρακουσών από Έλληνες αποίκους το 734 π.Χ. από την Κόρινθο. Το όνομά της, Ορτυγία, πιθανώς προέρχεται από τη λέξη ορτύκι (είδος πουλιού), καθώς λέγεται ότι το νησί είχε αφθονία αυτών των πτηνών. Ορτυγία σχετίζεται και με την ελληνική μυθολογία. Λέγεται ότι εκεί κατέφυγε η Αρέθουσα, νύμφη που μεταμορφώθηκε σε πηγή από την Άρτεμη για να ξεφύγει από τον ποταμό Αλφειό. Ο μύθος “Αλφειος και Αρέθουσα εδώ. Η Πηγή της Αρέθουσας υπάρχει ακόμα στο νησί και είναι από τα πιο χαρακτηριστικά του αξιοθέατα. Εκεί γεννήθηκε η Άρτεμις, σύμφωνα με κάποιες παραδόσεις (αντί για τη Δήλο).

Η σημερινή εμφάνισή της πηγής είναι αποτέλεσμα ανακατατάξεων — κυρίως τον 19ο αιώνα, όταν τα ισπανικά τείχη κατεδαφίστηκαν το 1847 και δημιουργήθηκε η σημερινή πλατεία-μπελεβέδερ γύρω από την πηγή . Πριν από αυτό, το 1540, είχε ενσωματωθεί στις οχυρώσεις που οργάνωσε ο Κάρολος V

Αυτές ήταν οι δύο γέφυρες προς κι από το νησί. Ακολουθεί ο ναός του Απόλλωνα μέσα στο νησί.

Στην παραπάνω φωτογραφία είναι τα ερείπια του Ναού του Απόλλωνα (Tempio di Apollo), του παλαιότερου ελληνικού ναού στη Σικελία. Κτίστηκε περίπου αρχές 6ου αιώνα π.Χ. (γύρω στο 580 π.Χ.) και ήταν πιθανώς αφιερωμένος αρχικά στον Απόλλωνα, αν και ορισμένοι ερευνητές προτείνουν και την Άρτεμη.

Πηγή της Αρέθουσας

Ο Μύθος : Η Αρέθουσα, μία όμορφη ναϊάδα, λούζεται σε ποταμό, όταν εμφανίζεται ο θεός-ποταμός Άλφειος, παθιασμένος μαζί της. Τη διώκει, αλλά η θεά Άρτεμις τη μεταμορφώνει σε πηγή νερού για να τη σώσει γεμίζοντας το πέπλο της με σύννεφα. Το θέμα προέρχεται από στις Μεταμορφώσεις Οβιδίου, όπου περιγράφεται πως η Αρέθουσα μετατρέπεται σε πηγή στην Ορτυγία της Σικελίας, ενώ τα ύδατα του Άλφειου ενώνονται μαζί της κάτω από τη θάλασσα.

Μετά το όμορφο δειλινό, κατά μόνας, απολαύσαμε το δείπνο στα καταστήματα της περιοχής.

Την επόμενη ημέρα ολοκληρώθηκε η ξενάγηση στην Ορτυγία με την επίσκεψη στον Καθεδρικό Ναό. Αν και απρόσκλητοι στον Γάμο που γινόταν εκεί, προσέφεραν λουλούδια στις κυρίες της Ομάδας μας.

Επιστροφή σε αρχικό κατάλογο εδώ

---

ΗΜΕΡΑ 6η – 2025.06.17

• Ξενάγηση στο Αρχαιολογικό Πάρκο των Συρακουσών
• Εκδρομή στην πόλη Νότο
• Ελεύθερο απόγευμα στις Συρακούσες

Οι Συρακούσες (ιταλικά: Siracusa, αρχ. ελληνικά: Συράκουσαι) είναι μία από τις πιο ιστορικές και σημαντικές πόλεις της Μεγάλης Ελλάδας (Magna Graecia), στη νοτιοανατολική Σικελία. Ήταν μία από τις ισχυρότερες αρχαίες ελληνικές πόλεις και έπαιξε καθοριστικό ρόλο στον αρχαίο ελληνικό και ρωμαϊκό κόσμο.

Ιδρυτές της ήταν Κορίνθιοι άποικοι το 734 π.Χ. Κατέστει Ισχυρή ελληνική πόλη-κράτος με αποικίες (όπως η Ακράγας, η Καμάρινα κ.ά.). Κατά τον 5ο–4ο αι. π.Χ. ήταν αντίπαλος της Αθήνας και της Καρχηδόνας. Πρωταγωνιστεί στην εκστρατεία των Αθηναίων στη Σικελία (415–413 π.Χ.), όπου οι Αθηναίοι υπέστησαν καταστροφική ήττα. Την πόλη κατέκτησε ο Ρωμαίος στρατηγός Μάρκελλος το 212 π.Χ. Ήταν πατρίδα του Αρχιμήδη, του μεγάλου μαθηματικού και εφευρέτη.

Το Ξενοδοχείο μας : Grand Hotel Villa Politi. Παλιό ξενοδοχείο, με υπερηφάνεια μας χάρισαν και μια συλλεκτική κάρτα που εικονίζει την διαμονή του Churchill σε αυτό, το 1955. Δίπλα του ήταν ένα εγκαταλεiμένο μοναστήρι που είχε λατομείο, που είναι στην αυλή του Ξενοδοχείου.

Επίσκεψη στο Αρχαιολογικό πάρκο των Συρακουσών

Οι Συρακούσες διέθεταν, μαζί με την Αθήνα και την Αλεξάνδρεια, μια από τις πιο σημαντικές θεατρικές σκηνές του αρχαίου κόσμου. Η ύπαρξη ενός θεάτρου στις Συρακούσες καταγράφεται ήδη σε πηγές από τον 5^ο αιώνα π.Χ.

Το θέατρο που είναι σήμερα διαθέσιμο χρονολογείται από τα ελληνιστικά χρόνια, με αρκετές μεταγενέστερες προσθήκες, κυρίως από τη ρωμαϊκή εποχή. Είναι το πιο επίπεδο θέατρο του αρχαίου κόσμου, δεδομένου ότι η απόσταση ανάμεσα στην ορχήστρα και το τελευταίο διάζωμα είναι μόνο 19 μέτρα. Η δεύτερη ιδιαιτερότητα του θεάτρου αυτού, η οποία είναι ορατή δια γυμνού οφθαλμού, είναι οι βραχώδεις σπηλιές πίσω από το τελευταίο διάζωμα. Το αρχαίο θέατρο, ανακαινισμένο, με όχι τόσο καλή ακουστική, φιλοξενούσε την παράσταση Λυσιστράτη εκείνο το βράδυ.

Μέσα στο αρχαιολογικό πάρκο, βρίσκονται και τα περίφημα λατομεία των Συρακουσών (Latomia del Paradiso, Latomia di S. Venera, Latomia Intagliatella). Ήταν, ήδη γνωστό από την αρχαιότητα ότι, το κατασκευαστικό υλικό εξορύσσονταν από βαθιά στη γη και με δεδομένη την υγρασία που υπάρχει εκεί, ήταν ευκολότερη η επεξεργασία του. Αυτό επέβαλε την εκσκαφή λατομείων τα οποία σήμερα έχουν την όψη τεράστιων σπηλαίων. Ένας μη ειδικός εύκολα θα μπορούσε να ξεγελαστεί και να τα θεωρήσει φυσικά. Μερικά από αυτά κατέρρευσαν στον μεγάλο σεισμό του 1542.

Οι αρχαίες Συρακούσες απέκτησαν με τα χρόνια πολύ μεγάλη δύναμη και… μπήκαν στο μάτι των Αθηνών. Έτσι το 415 π.Χ. προκλήθηκε η Σικελική Εκστρατεία με ολέθρια αποτελέσματα για τους Αθηναίους. Περί τους 7.000 αιχμαλώτους φυλακίστηκαν από τους Συρακούσιους στα λατομεία δίπλα στο ελληνιστικό θέατρο και αφέθηκαν να πεθάνουν από ασιτία και κακουχίες. Όσοι γλύτωσαν πωλήθηκαν ως δούλοι.

Παντού υπάρχουν σύγχρονα αγάλματα εμπνευσμένα από τους αρχαίους.

ΕΠΙΣΚΕΨΗ ΣΤΗ ΝΟΤΟ

Η Νότο (Noto) είναι μια πανέμορφη και ιστορικά σημαντική πόλη στη νοτιοανατολική Σικελία, στην Ιταλία. Φημίζεται κυρίως για την εξαιρετική της μπαρόκ αρχιτεκτονική, σε τέτοιο βαθμό που έχει χαρακτηριστεί Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO (μαζί με άλλες πόλεις της περιοχής Βαλ ντι Νότο).

Porta Reale (Βασιλική Πύλη). Αψίδα που λειτουργεί ως είσοδος στην παλιά πόλη.

Καθεδρικός Ναός του Νότο (Cattedrale di San Nicolò)

Εντυπωσιακός μπαρόκ ναός με χαρακτηριστική πρόσοψη. Ανακαινίστηκε μετά από κατάρρευση του τρούλου το 1996

Palazzo Ducezio

Δημαρχείο, απέναντι από τον καθεδρικό, με κομψό μπαρόκ στυλ

Via Nicolaci

Δρόμος με εντυπωσιακά μπαλκόνια, γνωστός για το Infiorata di Noto. Στο δρομάκι αυτό κάθε Μάιο στρώνουν τον δρόμο με ροδοπέταλα, που έχουν σχέδια μόνιμα κι ο κόσμος περνάει από το πεζοδρόμιο.

Επιστροφή σε αρχικό κατάλογο εδώ

---

ΗΜΕΡΑ 7η – 2025.06.18

• Αναχώρηση από τις Συρακούσες
• Άφιξη στο Ρήγιο
• Επίσκεψη στο Αρχαιολογικό Μουσείο του Ρηγίου
• Εκδρομή στο ελληνόφωνο χωριό Πενταδάκτυλο
• Επιστροφή & βόλτα στο ιστορικό κέντρο στο Ρήγιο.

Η Μεσίνα (Messina) είναι μια ιστορική πόλη στη βορειοανατολική άκρη της Σικελίας, ακριβώς απέναντι από το στενό της Μεσίνας, που τη χωρίζει από την ηπειρωτική Ιταλία (Καλαβρία). δρύθηκε τον 8ο αιώνα π.Χ. από Χαλκιδείς Έλληνες αποίκους με την αρχική ονομασία Ζάγκλη. Αργότερα μετονομάστηκε Μεσσήνη (προς τιμή της Μεσσήνης της Πελοποννήσου).Ήταν σημαντικό λιμάνι και εμπορικό κέντρο στη Μεγάλη Ελλάδα (Magna Graecia). Έγινε ρωμαϊκή το 241 π.Χ. και διατήρησε τη σημασία της. Σεισμοί και πανούκλες την ταλαιπώρησαν (ιδιαίτερα το 1908, με τεράστιες καταστροφές). Περαστικοί από την Μεσίνα, με υπόδειξη της ξεναγού είδαμε μέσα από το λεωφορείο το άγαλμα του Ποσειδώνα στην Fontana del Nettuno στην Πιάτσα Ουνιτά ντ’ Ιτάλια στη Μεσίνα της Σικελίας. Ο Ποσειδώνας κρατάει τρίαινα, ενώ Σκύλα και Χάρυβδη είναι δεμένα κάτω από τα πόδια του – απεικονίζοντας τη νίκη της πόλης επί των θαλασσίων δυνάμεων . Περισσότερες πληροφορίες για το μνημείο στις παραπομπές εδώ

Το “Ρήγιο” (ή Ρήγιον, στα αρχαία ελληνικά) είναι το αρχαίο όνομα της σημερινής πόλης Ρέτζιο ντι Καλαβρία (Reggio di Calabria) στη νότια Ιταλία, απέναντι από τη Σικελία, στις ακτές του Στενού της Μεσσήνης.

Το Ρήγιο ιδρύθηκε ως ελληνική αποικία γύρω στον 8ο αιώνα π.Χ. από Χαλκιδείς αποίκους. Ήταν μία από τις πόλεις της “Μεγάλης Ελλάδας”, της περιοχής της Κάτω Ιταλίας που αποικίστηκε από Έλληνες. Λόγω της θέσης του κοντά στο στενό της Μεσσήνης, είχε εμπορική και στρατιωτική σημασία. Πολιτισμός: Η πόλη γνώρισε πολιτιστική και καλλιτεχνική άνθηση κατά την κλασική περίοδο. Αργότερα περιήλθε υπό ρωμαϊκή κυριαρχία.

Σήμερα η Ρέτζιο Καλάμπρια είναι σύγχρονη πόλη της Ιταλίας με σημαντική ιστορική και πολιτιστική κληρονομιά.

Επίσκεψη στο φημισμένο Αρχαιολογικό Μουσείο

Το μουσείο φιλοξενεί τα αγάλματα των Πολεμιστών του Ριάτσε είναι δύο αρχαιοελληνικά χάλκινα αγάλματα ανδρών πολεμιστών που ανακαλύφθηκαν το 1972 στον βυθό κοντά στην πόλη Ριάτσε (Riace) της Καλαβρίας, στη νότια Ιταλία. Αποτελούν μερικά από τα σημαντικότερα σωζόμενα παραδείγματα αρχαιοελληνικής χαλκοτεχνίας. Δείτε την παραπομπή στο τέλος της ανάρτησης εδώ

Πενταδάκτυλο

Η εκδρομή στο χωριό Πενταδάκτυλο, είναι ίσως το “καλύτερο” από όσα μέρη επισκεφθήκαμε.

Είναι ένα μικρό χωριό με ελληνόφωνη παράδοση και τυπικά ελληνόφωνο όνομα: το Pentedattilo (Καλαβρέζικα: Pentadàktylo, ελληνικά: Πενταδάκτυλο), το οποίο αποτελεί συνοικισμό του δήμου Melito di Porto Salvo, στη νότια Καλαβρία, περίπου 19 km νοτιοανατολικά από τη Ρέτζιο ντι Καλαβρία

Το Pentedattilo βρίσκεται 250 μ. υψόμετρο, στην κορυφή του όρους Monte Calvario—ένας βραχώδης σχηματισμός που μοιάζει με μεγάλη πένα με πέντε δάκτυλα, απ’ όπου και το όνομα.

Ίδρυθηκε περίπου το 640 π.Χ. από Χαλκιδείς, ως ελληνική αποικία της Μεγάλης Ελλάδας. Ήταν ακμάζουσα πόλη σε ελληνιστική, ρωμαϊκή και βυζαντινή εποχή, αλλά κατέρρευσε από σεισμούς και αλλεπάλληλες κρίσεις – κυρίως μετά το 1783, όταν εκατοντάδες κάτοικοι μεταφέρθηκαν πιο χαμηλά .

Το παλιό χωριό εγκαταλείφθηκε εντελώς περί το 1971, και οι κάτοικοι μετεγκαταστάθηκαν πιο χαμηλά ή στο γειτονικό Melito και ανακηρύχθηκε “χωριό–φάντασμα” (ghost town), αλλά από τη δεκαετία του 1980 ξεκίνησε μια αργή αναβίωση μέσω εθελοντικών έργων αποκατάστασης, καλλιτεχνικών δράσεων και τουρισμού .

Φέρονται να κατοικούν ελάχιστοι σήμερα (περίπου 40 άτομα σύμφωνα με τη γερμανική Βικιπαίδεια) de.wikipedia.org. ή μόνο 3 σύμφωνα με την εκεί ενημέρωσή μας.

Ελληνόφωνη παράδοση — Grecanica : Το χωριό είναι μέρος της λεγόμενης Ελληνικής Καλαβρίας (“Bovesia” ή “Grecanica”), όπου μιλιέται το αρχαιοελληνικό-βυζαντινό ιδίωμα γνωστό ως grecanico hermesmagazine.it. Στο Pentedattilo φαίνεται ότι είχε κάποια μορφή ελληνόφωνης ομιλίας μέχρι το τέλος του 19ου αιώνα, αλλά σήμερα η γλώσσα έχει σχεδόν απολεσθεί . Έχουν ανοίξει εργαστήρια τέχνης, καλλιτεχνικά καταλύματα και ένα μικρό εστιατόριο/καφέ, με πρωτοβουλίες από εθελοντές και ντόπιους .

Μας περίμενε στην είσοδο το επταμελές χορευτικό συγκρότημα La Gynestra, με μάνα και κόρη να συμμετέχουν.

Επιστροφή σε αρχικό κατάλογο εδώ

---

ΗΜΕΡΑ 8η – 2025.06.19

• Τελευταία ημέρα επίσκεψη – ξενάγηση στην Ταορμίνα με :
• Περιπατητική ξενάγηση
• Ξενάγηση στο Αρχαίο Ελληνικό Θέατρο
• Μεταφορά στο αεροδρόμιο της Κατάνια
• Αναχώρηση για Αθήνα

Η Ταορμίνα (Taormina) είναι μια πανέμορφη και ιστορική πόλη της Σικελίας, χτισμένη αμφιθεατρικά σε έναν λόφο με θέα το Ιόνιο Πέλαγος και με φόντο το επιβλητικό ηφαίστειο Αίτνα. Βρίσκεται στη νοτιοανατολική ακτή του νησιού, ανάμεσα στις πόλεις Μεσσήνη και Κατάνια.

Ιστορική αναδρομή

• Αρχαιότητα: Η περιοχή κατοικήθηκε αρχικά από τους Σικελούς, έναν από τους αυτόχθονες λαούς της Σικελίας. Το 734 π.Χ., Έλληνες από τη Χαλκίδα και τη Νάξο ίδρυσαν την πόλη Ταυρομένιον (Tauromenion), το οποίο εξελίχθηκε σε σημαντική ελληνική αποικία.
• Ελληνιστική και Ρωμαϊκή εποχή: Η πόλη γνώρισε άνθηση και διατηρούσε ισχυρούς δεσμούς με τον ελληνικό πολιτισμό. Κατά τη ρωμαϊκή περίοδο, η Ταορμίνα διατήρησε την αίγλη της και εξελίχθηκε σε σημαντικό πολιτιστικό και πολιτικό κέντρο.
• Μεσαίωνας και Νεότεροι Χρόνοι: Με την πτώση της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, η πόλη πέρασε από Βυζαντινούς, Άραβες, Νορμανδούς και Ισπανούς. Κάθε περίοδος άφησε το δικό της αποτύπωμα στην αρχιτεκτονική και στον χαρακτήρα της πόλης.
• Σύγχρονη εποχή: Από τον 19ο αιώνα και μετά, η Ταορμίνα έγινε πόλος έλξης για καλλιτέχνες, συγγραφείς και ταξιδιώτες. Σήμερα είναι ένα από τα πιο δημοφιλή τουριστικά θέρετρα της Ιταλίας.

Η Ταορμίνα είναι ένας συνδυασμός ιστορίας, φυσικής ομορφιάς και πολιτισμού – ένας ζωντανός καθρέφτης της πολυκύμαντης ιστορίας της Μεσογείου. Μερικά στιγμιότυπα από την περιηγησή μας :
Αρχαίο Ελληνικό Θέατρο: Ίσως το πιο εμβληματικό μνημείο της πόλης. Κατασκευάστηκε από τους Έλληνες και ανακατασκευάστηκε από τους Ρωμαίους. Από εκεί η θέα προς την Αίτνα και τη θάλασσα είναι μαγευτική.

Ανεβήκαμε στον λόφο, στην παλιά πόλη, κάτω δύο κόλποι με σπίτια και ξενοδοχεία..

Περίπατος ξενάγηση στα Μεσαιωνικά σοκάκια, τις εκκλησίες, τα παλάτια την Κόρσο Ουμπέρτο (Corso Umberto), τον κεντρικό δρόμο με καταστήματα, καφέ και μπαρ. Ας δούμε μερικές φωτογραφίες από την ξενάγησή μας.

Η ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ

Η εκδρομή μας στη Σικελίκα έφτασε στο τέλος της, αφήνοντάς μας γεμάτους εικόνες, εμπειρίες και συναισθήματα που δύσκολα περιγράφονται με λόγια ή εικόνες. Επιστρέψαμε γεμάτοι με αναμνήσεις στιγμών που θα μείνουν για πάντα χαραγμένες στη μνήμη μας. Κάθε προορισμός, κάθε γεύση, κάθε χαμόγελο που ανταλλάξαμε, ακόμη και κάποιες άσχημες στιγμές, έγιναν κομμάτι μιας όμορφης ιστορίας που θα θυμόμαστε για καιρό. Μέχρι την επόμενη απόδραση…

Επιστροφή σε αρχικό κατάλογο εδώ

---

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ – ΧΡΗΣΙΜΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ

• Η Ξεναγός,
• Ματαρέλα,
• Φαλκόνε,
• Το άγαλμα του Ποσειδώνα,
• Πολεμιστές του Ρέτζιο,
• Πανταδάκτυλος,
• Η Ελληνική Μυθολογία στην Σικελία
• Οι αποικίες των Ελλήνων.

ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΒΟΥΡΔΑ, Η ΞΕΝΑΓΟΣ ΜΑΣ

Η Βασιλική Βούρδα κατάγεται από τον Ελληνόπυργο Καρδίτσας και τα τελευταία ~20 χρόνια μένει μόνιμα στην Κάτω Ιταλία, στο Ρήγιο της Καλαβρίας.

Σπούδασε Ιστορία και Αρχαιολογία στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών και έκανε μεταπτυχιακό στον σχεδιασμό Μουσείων και Αρχαιολογικών Πάρκων στο Università Mediterranea του Ρηγίου.

Εργάζεται ως ξεναγός σε ειδικές ιστορικές διαδρομές στην Καλαβρία . Διδάσκει νεοελληνικά (και διαδικτυακά) στο Πανεπιστήμιο Dante Alighieri, ενώ πρωτοστάτησε στη δημιουργία του πρώτου εξεταστικού κέντρου πιστοποίησης ελληνομάθειας στην Καλαβρία.

Το 2015, μαζί με τον σύζυγό της Τζιανλούκα Πορτσίνο, ίδρυσαν το Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας και Πολιτισμού «Ελληνομάθεια», με έδρα το Ρήγιο και στόχο τη διάδοση και ενίσχυση της ελληνικής παιδείας στην ελληνική Καλαβρία με στόχους:

• Εκμάθηση νέας και αρχαίας ελληνικής,
• Μαθήματα ελληνικών παραδοσιακών χορών,
• Σεμινάρια αρχαίου θεάτρου, κινηματογραφικές και πολιτιστικές διαλέξεις,
• Υπηρεσίες μετάφρασης/διερμηνείας

Σε συνεργασία με Superfast Ferries, το 2018 διοργάνωσε σεμινάρια με μεγάλη συμμετοχή, ενώ 14 μαθητές από την Villa San Giovanni παρακολουθούν μαθήματα εξ αποστάσεως για πιστοποίηση A1

Το 2024 κυκλοφόρησε το παιδικό βιβλίο: «Οι μικροί αρχαιοναύτες ταξιδεύουν στην ελληνική Καλαβρία» (εκδόσεις Οσελότος).

Έχει τιμηθεί από τον Σύνδεσμο Συγγραφέων & Δημοσιογράφων Τουρισμού (επίκληση: «συνέχισε το έργο σου…») και από το Ινστιτούτο Ελληνικού Πολιτισμού. Είναι ενεργή σε εκδηλώσεις με θέμα τον πολιτισμό και τον ελληνο-ιταλικό διάλογο, π.χ. για τον «ξεχασμένο ελληνισμό» της Κάτω Ιταλίας.

Επιστροφή σε αρχικό κατάλογο εδώ

---

ΠΙΕΡΣΑΝΤΙ ΜΑΤΑΡΕΛΑ (1935–1980)

Πρόεδρος της Σικελικής Περιφέρειας – Δολοφονήθηκε από τη Μαφία

Γεννήθηκε στο Παλέρμο το 1935. Γιος του Μπερνάρντο Ματαρέλα, Χριστιανοδημοκράτη πολιτικού. Εξελέγη πρόεδρος της Περιφέρειας της Σικελίας το 1978 με το Χριστιανοδημοκρατικό Κόμμα (DC). Στόχος του ήταν να καθαρίσει την τοπική αυτοδιοίκηση από μαφιόζικες επιρροές και διαφθορά. Εφάρμοσε διαφανείς διαγωνισμούς, έλεγχο δημοσίων δαπανών, καινοτόμα χωροταξικά σχέδια. 6 Ιανουαρίου 1980

Δολοφονήθηκε μπροστά στην οικογένειά του, στο αυτοκίνητο του, στο Παλέρμο. Τη δολοφονία διέταξε η Κόζα Νόστρα (Cosa Nostra) επειδή απειλούσε τον έλεγχο της Μαφίας στα δημόσια έργα. Ο δολοφόνος του αποδείχθηκε ότι ήταν μέλος ομάδας με εντολή από τον Σαλβατόρε Ρίινα (Totò Riina). Χαρακτηρίστηκε «ο Άλντο Μόρο της Σικελίας» — άνθρωπος αρχών που πλήρωσε με τη ζωή του τη σύγκρουση με το παρακράτος και τη Μαφία.

Ο ΣΕΡΤΖΙΟ ΜΑΤΑΡΕΛΑ (1941– ) Νομικός, πολιτικός, πρόεδρος της Ιταλικής Δημοκρατίας (2015–2022 & 2022–) είναι Αδελφός του Πιερσάντι. Μετά τη δολοφονία του αδελφού του, παραιτήθηκε από την πανεπιστημιακή του καριέρα και μπήκε στην πολιτική. Υπηρέτησε ως Υπουργός Παιδείας, Άμυνας και Αντιπρόεδρος της Κυβέρνησης. Το 2015 εξελέγη Πρόεδρος της Δημοκρατίας – ηγετική μορφή σε δύσκολες περιόδους (κορωνοϊός, κυβερνητική αστάθεια) . Η θητεία του χαρακτηρίζεται από εντιμότητα, σεμνότητα και θεσμική ακεραιότητα. Πολλοί τον θεωρούν «συνείδηση του έθνους».

Συμβολική σημασία στη Σικελία. Ο Πιερσάντι έγινε σύμβολο ηθικής αναγέννησης στη Σικελία. Πλατείες, σχολεία και δρόμοι φέρουν το όνομά του. Κάθε χρόνο στις 6 Ιανουαρίου, ο Σέρτζιο Ματαρέλα τιμά τον αδελφό του στη θέση της δολοφονίας, παρουσία του Προέδρου της Δημοκρατίας και αντιμαφιόζων δικαστών. Μαζί αντιπροσωπεύουν τη Σικελία που αντιστέκεται και δεν σκύβει κεφάλι στη Μαφία.

Giovanni Falcone

Ο Giovanni Falcone (1939–1992) ήταν ένας από τους πιο εμβληματικούς και γενναίους δικαστές-εισαγγελείς της Ιταλίας, που αφιέρωσε τη ζωή του στον αγώνα κατά της Μαφίας, και πλήρωσε γι’ αυτό με τη ζωή του. Θεωρείται παγκόσμιο σύμβολο του αγώνα για δικαιοσύνη και αντιμαφιόζικη δράση.Γέννηθηκε στις 18 Μαΐου 1939 στο Παλέρμο, Σικελία. Ήταν Εισαγγελέας στην Εισαγγελία του Παλέρμο. Ειδικεύτηκε στο οργανωμένο έγκλημα και έγινε κορυφαίος ερευνητής της Cosa Nostra.

Χρησιμοποίησε χρηματοοικονομικές έρευνες (follow the money) για να αποκαλύψει δίκτυα ξεπλύματος χρήματος. Δημιούργησε μαζί με τον Paolo Borsellino τη θρυλική “Antimafia Pool”, μια ομάδα δικαστών που συνεργάζονταν στενά για να σπάσουν τη Μαφία, χωρίς μυστικά μεταξύ τους. Με βάση τις καταθέσεις του Tommaso Buscetta (πρώην μαφιόζου που «έσπασε τη σιωπή»), ο Falcone έστησε τη μεγαλύτερη δίκη στην Ιταλική Ιστορία, το Maxi Processo. Συνολικά 475 μαφιόζοι κατηγορήθηκαν – πάνω από 300 καταδικάστηκαν. Για πρώτη φορά η Cosa Nostra αναγνωρίστηκε επισήμως ως ιεραρχημένη εγκληματική οργάνωση από την ιταλική δικαιοσύνη.

Στις 23 Μαΐου 1992, η Μαφία ανατίναξε την εθνική οδό A29 κοντά στο Καπάζι, έξω από το Παλέρμο, ενώ ο Falcone ταξίδευε με τη σύζυγό του Francesca Morvillo και τη συνοδεία του. Σκοτώθηκαν ο ίδιος, η σύζυγός του και τρεις άνδρες της ασφάλειας (Montinaro, Schifani, Dicillo). Η έκρηξη περιείχε 500 κιλά εκρηκτικά και προκάλεσε παγκόσμιο σοκ.

Δύο μήνες μετά, δολοφονήθηκε και ο Paolo Borsellino, επίσης δικαστής και φίλος του. Το κύμα οργής που προκλήθηκε από τις δολοφονίες ανάγκασε την Κυβέρνηση να προβεί σε μεγάλες μεταρρυθμίσεις στην ιταλική νομοθεσία και ενίσχυση της αντιμαφιόζικης δράσης.

Τιμής ένεκεν:

• Το αεροδρόμιο του Παλέρμο ονομάζεται “Falcone–Borsellino”.
• Υπάρχουν αγάλματα, σχολεία και πλατείες προς τιμήν του σε όλη την Ιταλία.
• Η μνήμη του τιμάται κάθε χρόνο στις 23 Μαΐου, με χιλιάδες μαθητές και πολίτες να συμμετέχουν σε πορείες κατά της Μαφίας.
• Διάσημο απόφθεγμα του: “Οι άνθρωποι φοβούνται την ευθύνη. Εγώ όχι.”

Επιστροφή σε αρχικό κατάλογο εδώ

---

Fontana del Nettuno

Το άγαλμα του Ποσειδώνα στη Μεσίνα είναι ένα ιστορικό και καλλιτεχνικό μνημείο – ένα δείγμα του 16ου αιώνα που συνδυάζει μέσα από γλυπτικά στοιχεία θάλασσα, μύθο και πολιτικό μήνυμα. Σήμερα δεσπόζει με θέα στο πέρασμα της Σικελίας, στηρίζοντας τη σύνδεση της πόλης με το υγρό της στοιχείο.

Δημιουργήθηκε το 1557 από τον Giovanni Angelo Montorsoli, μαθητή του Μιχαήλ Άγγελου, χρηματοδοτήθηκε από τη Σύγκλητο της Μεσίνα. Ο Ποσειδώνας κρατάει τρίαινα, ενώ Σκύλα και Χάρυβδη είναι δεμένα κάτω από τα πόδια του – απεικονίζοντας τη νίκη της πόλης επί των θαλασσίων δυνάμεων. Αρχικά στρεφόταν προς την πόλη (σήμα προσφοράς του πλούτου της θάλασσας), αλλά το 1934 μεταφέρθηκε και γύρισε με πρόσωπο στη θάλασσα, τιμώντας την ναυτική κληρονομιά . Τα πρωτότυπα του Ποσειδώνα και της Σκύλα, αποκατεστημένα μετά από ζημιές (π.χ. από κανονιοβολισμούς το 1848), φυλάσσονται στο Museo Regionale Interdisciplinare (MuMe) στη Μεσίνα της Σικελίας, το ένα αντίγραφο του Ποσειδώνα έγινε από τον Gregorio Zappalà (1856) και της Σκύλα από τον Letterio Subba (1858).

Επιστροφή σε αρχικό κατάλογο εδώ

---

Οι πολεμιστές του Ρέτζιο

Οι Πολεμιστές του Ριάτσε (ιταλικά: Bronzi di Riace) είναι δύο αρχαιοελληνικά χάλκινα αγάλματα ανδρών πολεμιστών που ανακαλύφθηκαν το 1972 στον βυθό κοντά στην πόλη Ριάτσε (Riace) της Καλαβρίας, στη νότια Ιταλία. Αποτελούν μερικά από τα σημαντικότερα σωζόμενα παραδείγματα αρχαιοελληνικής χαλκοτεχνίας. Κατασκευάστηκαν τον 5ο αιώνα π.Χ., περίπου το 460–450 π.Χ. Έχουν ύψος περίπου 2 μέτρα. Είναι κατασκευασμένα με Χαλκό (με λεπτομέρειες από ασήμι, χαλκό, ελεφαντόδοντο και πέτρα στα μάτια και δόντια). Σώζονται σχεδόν ακέραιοι. Ανακαλύφθηκαν στις 16 Αυγούστου 1972 από ερασιτέχνη δύτη, τον Στέφανο Μαρίο, σε βάθος περίπου 8 μέτρων κοντά στο Ριάτσε Μάρινα, στην Καλαβρία.

Τα δύο αγάλματα διαφέρουν μεταξύ τους

• Ο Πολεμιστής Α (ή Riace A) έχει πιο νεανικά χαρακτηριστικά, θεωρείται πιθανώς ο νεότερος.
• Ο Πολεμιστής Β (ή Riace B) φαίνεται μεγαλύτερος σε ηλικία, με πιο ώριμα και «βαριά» χαρακτηριστικά.
• Στάση: Ίσως κρατούσαν δόρατα και ασπίδες (χαμένα πλέον), σε ηρωική, αυστηρή στάση.

Είναι σπάνια παραδείγματα σωζόμενων χάλκινων αγαλμάτων της αρχαιότητας, καθώς τα περισσότερα έχουν χαθεί ή λιώσει στο πέρασμα των αιώνων. Εκφράζουν ιδανικά την έννοια του καλοκάγαθου πολίτη-πολεμιστή και του ιδανικού ανδρικού κάλλους. Δείχνουν την τεχνική αρτιότητα των αρχαίων Ελλήνων στη χύτευση χαλκού και την αποτύπωση της ανθρώπινης ανατομίας.Η ακριβής προέλευσή τους δεν είναι γνωστή, αλλά πιθανές θεωρίες:

• Δημιουργήθηκαν σε αττικό ή πελοποννησιακό εργαστήριο (ίσως Άργος ή Αθήνα).
• Επρόκειτο να μεταφερθούν προς Ρώμη όταν ναυάγησε το πλοίο που τα μετέφερε.

Επιστροφή σε αρχικό κατάλογο εδώ

---

Η Ιστορία του Πενταδάκτυλου

Μετάφραση της πινακίδας που συναντήσαμε στην είσοδο του Πενταδάκτυλου :

Το όνομα Pentedattilo προέρχεται από τις ελληνικές λέξεις “πέντε” + “δάκτυλος” επειδή το χωριό βρίσκεται στους πρόποδες ενός βράχου που έχει το σχήμα γιγαντιαίου χεριού.

Πρόκειται για μια μικρή λοφώδη περιοχή λίγα χιλιόμετρα από τις ακτές του Melito di Porto Salvo. Αναφέρεται για πρώτη φορά στον βίο του Αγίου Ηλία του Νέου, γραμμένο τον 10ο αιώνα. Η τοποθεσία του είχε αξιοσημείωτη στρατηγική σημασία, ιδιαίτερα κατά τις συγκρούσεις μεταξύ Βυζαντινών της Καλαβρίας και Αράβων της Σικελίας.

Ο Μελιτέζος ιστορικός Κωνσταντίνος πιστεύει ότι τον 4ο αιώνα μ.Χ., στη μαρίνα του Πενταδάκτυλου υπήρχε ρωμαϊκή πολιτεία με το όνομα Decastadium, στοιχείο που υποδεικνύει την ύπαρξη πληθυσμού ήδη από τότε.

Το castrum (οχυρό) του Πενταδάκτυλου κατακτήθηκε από τους Νορμανδούς και, κατά την Ανδεγαυική περίοδο (εκτός από μια σύντομη κατοχή από τους Αλμογάβαρους το 1283), ανήκε πρώτα στη μονή του Αγίου Παγκρατίου της Σκίλλας, έπειτα στους αρχιμανδρίτες της μονής του Σωτήρος της Μεσσήνης.

Το 1447, ο καστελάνος Ιάκωβος ντε Λιτίτσια απέτυχε να κατακτήσει φεουδαρχικά το Πενταδάκτυλο. Η γη του Πενταδάκτυλου πέρασε στην κατοχή της οικογένειας Φρανκοπέρτα, κατόπιν στους Αλβέρτι (πρωταγωνιστές της σφαγής του 1686) και τελικά στους Κλεμέντι-Φιλαντζέρι.

Από θρησκευτικής πλευράς, διατήρησε την ανατολική λειτουργική παράδοση για μεγάλο χρονικό διάστημα. Οι Αγία Ούρσουλα, Πιέτρο Βιτάλι και ο Πάπας Αγάθων σχετίζονται με την περίοδο αυτή και θεωρούνται ότι κατάγονται από την περιοχή.

Κατά την ιερή επίσκεψη του 1595 στη Βικαριά του Πενταδάκτυλου, ο αρχιεπίσκοπος Αννίμπαλε Ντ’Αφλίττο περιέγραψε πολυάριθμες εκκλησίες, μεταξύ των οποίων τον ενοριακό ναό του Αγίου Κωνσταντίνου, της Αγίας Κανδελόρας με παράρτημα μοναστηριού Δομινικανών μοναχών, και της Παναγίας της Χάριτος.

Το 1655 έγινε η οριστική μετάβαση στη λατινική λειτουργία (καθολική). Σύμφωνα με το «Ορθολογικό Γεωγραφικό Λεξικό» του 1800, το Πενταδάκτυλο είχε ακμάζουσα αγροτική παραγωγή: σιτάρι, όσπρια, βοοειδή, πρόβατα, χοίρους, και περίπου 900 εγγεγραμμένους κατοίκους, εκτός από τους κατοίκους των γειτονικών χωριών Χωρίο και Μελίτο.

Το 1811 το Πενταδάκτυλο έγινε δημοτικό διαμέρισμα του νέου δήμου Μελίτο ντι Πόρτο Σάλβο, καθώς ο πληθυσμός μεταφέρθηκε κοντά στη μαρίνα. Το παλιό χωριό άρχισε να φθίνει, λόγω μετανάστευσης προς τη Βόρεια Ιταλία, τη Γαλλία, τον Καναδά και τις Η.Π.Α.

Το τελειωτικό πλήγμα ήρθε στα τέλη της δεκαετίας του 1960, όταν το χωριό κρίθηκε ακατάλληλο για κατοίκηση και οι τελευταίοι κάτοικοι μεταφέρθηκαν στο νέο κέντρο.

Ελληνόφωνη παράδοση — Grecanica : Το χωριό είναι μέρος της λεγόμενης Ελληνικής Καλαβρίας (“Bovesia” ή “Grecanica”), όπου ομιλείται το αρχαιοελληνικό-βυζαντινό ιδίωμα γνωστό ως grecanico hermesmagazine.it. Στο Pentedattilo φαίνεται ότι είχε κάποια μορφή ελληνόφωνης ομιλίας μέχρι το τέλος του 19ου αιώνα, αλλά σήμερα η γλώσσα έχει σχεδόν απολεσθεί . Έχουν ανοίξει εργαστήρια τέχνης, καλλιτεχνικά καταλύματα και ένα μικρό εστιατόριο/καφέ, με πρωτοβουλίες από εθελοντές και ντόπιους .

Επιστροφή σε αρχικό κατάλογο εδώ

---

Η ΣΙΚΕΛΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΥΘΟΛΟΓΙΑ

Η Σικελία είναι γεμάτη από αρχαίους ελληνικούς μύθους, αφού υπήρξε κέντρο του αρχαίου ελληνικού πολιτισμού (Μαγνα Γραἰκια / Magna Graecia). Πολλοί θεοί και ήρωες συνδέονται με το νησί. Εδώ είναι μερικοί από τους σημαντικότερους μύθους που σχετίζονται άμεσα με τη Σικελία:

1. Δήμητρα και Περσεφόνη (Enna)

Η Περσεφόνη (Κόρη) αρπάζεται από τον Άδη κοντά στο Έννα, όπου υπήρχε ιερό της Δήμητρας. Ο μύθος εξηγεί την εναλλαγή των εποχών, καθώς η Περσεφόνη ζει 6 μήνες στον Άδη (χειμώνας) και 6 μήνες με τη Δήμητρα (άνοιξη/καλοκαίρι). Το ιερό της Δήμητρας στη Σικελία ήταν από τα πιο ιερά εκτός Ελλάδας.

2. Αρέθουσα και Άλφειος (Ορτυγία, Συρακούσες)

Ο ποταμός Άλφειος, από την Πελοπόννησο, ερωτεύεται τη νύμφη Αρέθουσα. Η Αρέθουσα καταφεύγει στη Σικελία και μεταμορφώνεται σε πηγή στην Ορτυγία (Συρακούσες), με τον Άλφειο να ενώνεται υπόγεια με τα νερά της.

3. Οδυσσέας και ο Κύκλωπας Πολύφημος (Αίτνα / Ακράγας)

Ο Πολύφημος κατοικούσε στη Σικελία, στους πρόποδες της Αίτνας. Ο Οδυσσέας τον τυφλώνει για να διαφύγει, γεγονός που οδηγεί στην οργή του Ποσειδώνα.

4. Ακύλλας και Γαλάτεια (Ακράγας – σημερινό Αγκριτζέντο)

Ο Κύκλωπας Πολύφημος ερωτεύεται τη Γαλάτεια, μια θαλάσσια νύμφη, αλλά αυτή αγαπά τον Ακύλλα (Άκις). Πολύφημος σκοτώνει τον Άκι, και η Γαλάτεια τον μεταμορφώνει σε ποτάμι — τον Άκι ποταμό (που υπάρχει ακόμη στην ανατολική Σικελία).

5. Ήφαιστος και τα εργαστήρια του στην Αίτνα

Ο Ήφαιστος φέρεται να είχε τα εργαστήριά του μέσα στο ηφαίστειο Αίτνα, όπου κατασκεύαζε τα όπλα των θεών με τη βοήθεια των Κυκλώπων. Ο θόρυβος από τις εκρήξεις θεωρείται αποτέλεσμα της εργασίας τους.

6. Δαίδαλος στην Καμική

Μετά τη φυγή του από την Κρήτη, ο Δαίδαλος λέγεται πως κατέφυγε στη Σικελία, όπου βρήκε καταφύγιο στην Καμική (δυτική Σικελία) και κατασκεύασε οχυρώσεις για τον βασιλιά Κώκαλο.

7. Η Σκύλλα και η Χάρυβδη

Η Χάρυβδη θεωρείται ότι βρισκόταν στα στενά της Μεσίνας, ανάμεσα στη Σικελία και την Καλαβρία. Ο Οδυσσέας περνά ανάμεσά τους, επιλέγοντας να χάσει λίγους άνδρες στη Σκύλλα παρά να βυθιστεί στη Χάρυβδη.

---

Οι αποικίες των αρχαίων Ελλήνων στην Ιταλία και τη Σικελία – 37,5 % το ελληνικό DNA στους Σικελούς!

Το φαινόμενο του αποικισμού υπήρξε ένα από τα σημαντικότερα στην ιστορία του αρχαίου ελληνικού κόσμου και εκδηλώθηκε σε δύο περιόδους. Δείγματα αποικισμού υπάρχουν ήδη στην ύστερη χαλκοκρατία, με τους Μυκηναίους και τους Μινωίτες να κυριαρχούν στον χώρο της Ανατολικής Μεσογείου μαζί με τους Φοίνικες. Η κάθοδος των Δωριέων και των συγγενικών τους φύλων κατά τον 11 π.Χ. αιώνα, προκάλεσε πολλές μετακινήσεις και αναταραχή στον ελληνικό χώρο. Έτσι κατά τον 10ο π.Χ. αιώνα πολλοί εγκατέλειψαν τον ελλαδικό χώρο και εγκαταστάθηκαν σε ολόκληρη την παράλια περιοχή της Μ. Ασίας και τα γειτονικά της νησιά του Ανατολικού Αιγαίου. Τον 8ο π.Χ. αιώνα ξεκίνησε η δεύτερη φάση του ελληνικού αποικισμού, που ήταν πιο οργανωμένος καθώς κατευθυνόταν από τις κυβερνήσεις των πόλεων (μητροπόλεις) και είχε επίσημο χαρακτήρα.

Ξεκινάμε, όχι με χρονολογική σειρά, με τις αποικίες των αρχαίων Ελλήνων στην Κάτω Ιταλία………..

Δείτε ολόκληρο το σχετικό άρθρο του “Πρώτου Θέματος” εδώ

Επιστροφή σε αρχικό κατάλογο εδώ

---

ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ (ΣΕ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ)

• Άγαλμα του Ποσειδώνα στη Μεσίνα
• Αποικίες των αρχαίων Ελλήνων.
• Βούρδα Βασιλική (Ξεναγός)
• Διάνης Λουτρά
• Ελληνική Μυθολογία στη Σικελία
• Ερίτσε
• Ηφαίστειο Αίτνας (Etna)
• Θέατρο του Ηλίου (Παλέρμο)
• Κεφαλού (Cefalù)
• Ματαρέλα Πιερτσάντι
• Ξενοδοχείο – Grand Hotel Villa Politi
• Καθεδρικός Ναός της Παναγίας της Ανάληψης
• Καθεδρικός Ναός του Παλέρμο
• Καθεδρικός Ναός του Μονρεάλε (Duomo di Monreale)
• Κάστρο της Αφροδίτης
• Ναός του Απόλλωνα (Tempio di Apollo)
• Ναός της Ήρας (Juno Temple Δ)
• Ναός της Ήρας (Temple E)
• Ναός του Ολυμπίου Διός (Olympeion)
• Ναός του Ολυμπίου Διός (Atlantes)
• Ναός της Ομόνοιας (Concordia)
• Ορτυγία
• Παζάρι Παλέρμου (Mercato di Ballarò)
• Πάολο Μπορσελίνο (Paolo Borsellino)
• Πάρκο των δικαίων
• Πηγή της Αρέθουσας
• Πενταδάκτυλο, επίσκεψη
• Πενταδάκτυλος, η ιστορία του
• Πολεμιστές του Ρέτζιο
• Ρέτζιο (Μουσείο)
• Σελινούντας
• Σιντριβάνι της Ντροπής
• Ταορμίνα (Taormina)
• Τοίχος της νομιμότητας (Il Muro della Legalità)
• Torretta Pepoli
• Φαλκόνε Τζιοβάνι (Falcone Giobani)

Επιστροφή σε αρχικό κατάλογο εδώ

---

ΘΕΡΜΕΣ ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ

• Στους ξεναγούς μας, τον κ. Λυμτσιούλη για την χαρισματική του ξενάγηση και στην εξαιρετική κ. Βασιλική Βούρδα που με την ξενάγησή της, έδωσε νόημα στα όσα όμορφα είδαμε.
• Στην κ. Α.Π που συνεισέφερε τα μέγιστα με φωτογραφίες κείμενα και οδηγίες στην συγγραφή του παρόντος άρθρου. (Κατόπιν επιθυμίας της δεν αναφέρουμε το όνομά της.)
• Στην Ομάδα μας που παρά το κουραστικό πρόγραμμα υλοποίησε πιστά το πρόγραμμα.
• Στον Πρόεδρο της ΕΕΥΕΔ κ. Νίκο Παπαγιαννόπουλο που οργάνωσε την εκδρομή, αλλά ένα πρόβλημα υγείας τον καθήλωσε στην Θεσσαλονίκη και ζει την εκδρομή μέσα από αυτή την ανάρτηση.
• Στους Συναδέλφους και Φίλους που μας έστειλαν υλικό για την ανάρτηση αυτή και για το λεύκωμα που ετοιμάζουμε, κ.κ
  • Βαρυτιμίδη Κων/νο.
  • Σκαλίδη Ελευθέριο.
  • Σαραντίδου Δέσποινα

Επιμέλεια ανάρτησης : Αργύρης Τασιόπουλος